Viêm tai giữa ở người lớn vì sao dễ bị bỏ qua và khi nào cần khám?

Có người bị ù tai, nghe như có nước bên trong hoặc cảm giác tai bị bịt kín nhưng không đau nhiều. Vì triệu chứng không quá rõ rệt, họ thường nghĩ đó chỉ là biểu hiện sau cảm lạnh, ráy tai tích tụ hoặc thay đổi áp suất khi đi máy bay. Tuy nhiên, viêm tai giữa ở người lớn đôi khi khởi phát âm thầm, chỉ gây đầy tai hoặc nghe kém nhẹ nên dễ bị bỏ qua. Nếu tình trạng viêm hoặc dịch tồn đọng kéo dài, thính lực và sinh hoạt hằng ngày có thể bị ảnh hưởng. Vậy vì sao bệnh dễ bị nhận diện muộn, dấu hiệu nào cần chú ý và khi nào nên khám chuyên khoa tai mũi họng?

Vì sao viêm tai giữa ở người lớn dễ bị bỏ qua?

Không giống suy nghĩ phổ biến rằng bệnh tai giữa luôn gây đau dữ dội và sốt, triệu chứng ở người trưởng thành đôi khi khá kín đáo. Đây là lý do viêm tai giữa có thể bị nhầm với những vấn đề thông thường khác.

Trước hết, người bệnh thường không nhận ra sự thay đổi nhỏ về thính lực. Họ có thể chỉ thấy âm thanh hơi nhỏ, nghe không rõ khi trò chuyện hoặc cảm giác tai bị bịt sau khi ngủ dậy. Vì vẫn sinh hoạt và làm việc bình thường, nhiều người trì hoãn việc kiểm tra.

Một số trường hợp có dịch tích tụ trong tai giữa nhưng không xuất hiện cơn đau rõ rệt. Tình trạng này có thể liên quan đến rối loạn thông khí và dẫn lưu của vòi nhĩ, khiến người bệnh chỉ cảm thấy đầy tai, ù tai hoặc nghe kém.

Ngoài ra, viêm tai giữa ở người lớn có thể xuất hiện sau một đợt viêm mũi họng, cảm lạnh hoặc viêm xoang. Người bệnh thường tập trung xử lý nghẹt mũi, đau họng mà không để ý triệu chứng ở tai. Việc tự mua thuốc nhỏ tai hoặc thuốc cảm khi chưa xác định nguyên nhân cũng có thể khiến quá trình chẩn đoán bị chậm trễ.

Xem thêm: Viêm tai giữa có bị điếc không – [TRẢ LỜI CHÍNH XÁC]

Những nguyên nhân thường gặp khiến người lớn bị viêm tai giữa

Tai giữa nằm phía sau màng nhĩ và thông với vùng mũi họng thông qua vòi nhĩ. Bộ phận này giúp cân bằng áp suất hai bên màng nhĩ và hỗ trợ dẫn lưu dịch. Khi vòi nhĩ hoạt động không hiệu quả, dịch có thể tích tụ trong tai giữa, tạo điều kiện cho tình trạng viêm hoặc nhiễm trùng xuất hiện.

• Viêm mũi họng hoặc cảm lạnh kéo dài: Nhiễm virus đường hô hấp có thể làm niêm mạc vùng mũi họng phù nề, ảnh hưởng đến hoạt động của vòi nhĩ. Dịch trong tai giữa khó thoát ra ngoài, khiến người bệnh cảm thấy đầy tai hoặc nghe kém. Trong một số trường hợp, nhiễm trùng có thể lan đến tai giữa và gây viêm.
• Rối loạn chức năng vòi nhĩ: Khi vòi nhĩ không mở và đóng bình thường, áp suất trong tai giữa có thể mất cân bằng. Người bệnh thường cảm thấy tai bị bịt kín, nghe lùng bùng hoặc có tiếng lách tách khi nuốt. Đây là yếu tố có thể liên quan đến viêm tai giữa hoặc tình trạng ứ dịch trong tai giữa.
• Viêm xoang và dị ứng đường hô hấp: Niêm mạc mũi họng phù nề do viêm xoang hoặc viêm mũi dị ứng có thể ảnh hưởng đến hoạt động của vòi nhĩ. Người bệnh có thể đồng thời bị nghẹt mũi, chảy dịch mũi, hắt hơi hoặc nặng vùng mặt. Nếu triệu chứng ở tai xuất hiện cùng đợt viêm mũi xoang, cần đánh giá cả tai và đường hô hấp trên.
• Thay đổi áp suất khi đi máy bay hoặc lặn: Áp suất môi trường thay đổi nhanh có thể khiến tai khó cân bằng áp lực. Người bệnh có thể đau, đầy tai hoặc nghe kém sau chuyến bay hay hoạt động lặn. Tình trạng này cần được phân biệt với chấn thương áp suất và nhiễm trùng tai giữa.
• Hút thuốc lá và tiếp xúc với khói thuốc: Khói thuốc có thể gây kích ứng niêm mạc đường hô hấp, làm tăng nguy cơ viêm nhiễm và ảnh hưởng đến chức năng vòi nhĩ. Người thường xuyên tiếp xúc với khói thuốc nên chú ý hơn nếu các triệu chứng tai tái diễn.
• Một số bệnh lý hoặc bất thường vùng mũi họng: Các vấn đề làm cản trở hoạt động của vòi nhĩ có thể khiến dịch tai giữa khó thoát. Đặc biệt, nếu dịch tai giữa kéo dài hoặc chỉ xuất hiện ở một bên ở người trưởng thành, bác sĩ có thể cần kiểm tra thêm vùng mũi họng để tìm nguyên nhân.

6 dấu hiệu viêm tai giữa ở người lớn dễ bị nhầm lẫn

Không phải người bệnh nào cũng xuất hiện đầy đủ triệu chứng. Có người đau tai rõ rệt, nhưng cũng có người chỉ nhận thấy thính lực thay đổi hoặc cảm giác khó chịu âm ỉ. Những biểu hiện dưới đây có thể giúp bạn nhận ra vấn đề sớm hơn.

• Đầy tai, cảm giác như có nước bên trong: Người bệnh có thể cảm thấy tai bị bịt kín hoặc có áp lực phía sau màng nhĩ. Triệu chứng này dễ bị nhầm với nước đọng trong tai sau khi tắm hoặc bơi. Nếu cảm giác đầy tai kéo dài, tái diễn hoặc đi kèm nghe kém, cần kiểm tra thay vì tự nhỏ thuốc.
• Nghe kém hoặc âm thanh bị méo: Âm thanh có thể nhỏ hơn bình thường, giống như đang nghe qua một lớp vật cản. Một số người phải tăng âm lượng điện thoại hoặc tivi mới nghe rõ. Nghe kém có thể xuất hiện do dịch trong tai giữa làm giảm khả năng truyền âm.
• Ù tai, nghe lùng bùng: Người bệnh có thể nghe tiếng ù, ve kêu hoặc cảm giác âm thanh vọng trong tai. Triệu chứng có thể xuất hiện từng lúc hoặc kéo dài. Không nên mặc định ù tai luôn do căng thẳng, thiếu ngủ hoặc sử dụng tai nghe.
• Đau tai âm ỉ hoặc đau tăng khi nằm: Cơn đau có thể xuất hiện ở một bên hoặc cả hai bên tai. Một số trường hợp đau rõ hơn vào ban đêm hoặc khi nằm xuống. Nếu đau dữ dội, tăng nhanh hoặc đi kèm sốt, bạn nên được khám sớm.
• Sốt, mệt mỏi hoặc khó chịu toàn thân: Sốt có thể xuất hiện khi bệnh liên quan đến nhiễm trùng cấp tính. Người bệnh cũng có thể kèm đau đầu, mệt mỏi hoặc chán ăn. Tuy nhiên, không phải trường hợp nào cũng sốt, đặc biệt khi dịch tai giữa tồn tại kéo dài.
• Chảy dịch tai: Dịch chảy ra ngoài có thể xuất hiện khi màng nhĩ bị thủng. Dịch có thể trong, đục hoặc lẫn mủ tùy tình trạng. Đây là dấu hiệu cần được khám, không nên tự ý nhỏ thuốc khi chưa biết tình trạng màng nhĩ.

Phân biệt viêm tai giữa với viêm tai ngoài như thế nào?

Đau tai, ù tai hoặc chảy dịch có thể xuất hiện trong nhiều bệnh lý khác nhau. Việc phân biệt viêm tai giữa với viêm tai ngoài giúp người bệnh hiểu vì sao không nên tự chọn thuốc nhỏ tai theo cảm tính.

Hai bệnh có thể có triệu chứng tương tự nên không thể tự phân biệt chắc chắn chỉ bằng cảm giác. Thuốc nhỏ tai phù hợp với viêm tai ngoài chưa chắc phù hợp với bệnh ở tai giữa, đặc biệt nếu màng nhĩ bị thủng. Khám tai mũi họng giúp xác định đúng vị trí tổn thương và lựa chọn điều trị phù hợp.

Xem thêm: Viêm tai ngoài do bơi lội – Triệu chứng, điều trị và cách phòng ngừa hiệu quả

Viêm tai giữa ở người lớn có thể gây biến chứng gì nếu chậm điều trị?

Nhiều trường hợp có thể hồi phục tốt nếu được đánh giá và xử trí phù hợp. Tuy nhiên, nếu nhiễm trùng kéo dài, tái phát hoặc không được điều trị đúng, bệnh có thể ảnh hưởng đến thính lực và các cấu trúc lân cận.

• Nghe kém kéo dài: Dịch tồn đọng trong tai giữa có thể làm giảm khả năng truyền âm. Nếu kéo dài, người bệnh có thể gặp khó khăn trong giao tiếp và sinh hoạt.
• Thủng màng nhĩ: Áp lực dịch hoặc tình trạng viêm có thể liên quan đến thủng màng nhĩ trong một số trường hợp. Người bệnh có thể nhận thấy dịch chảy ra tai hoặc thay đổi thính lực.
• Viêm tai giữa mạn tính: Tình trạng viêm hoặc chảy dịch tai kéo dài, tái diễn cần được chuyên khoa đánh giá. Việc theo dõi giúp phát hiện tổn thương màng nhĩ và các cấu trúc liên quan.
• Viêm xương chũm: Nhiễm trùng có thể lan đến vùng xương chũm phía sau tai, gây đau, sưng hoặc đỏ vùng sau tai. Đây là biến chứng cần được xử trí y tế.
• Biến chứng sâu hơn: Hiếm gặp nhưng nhiễm trùng có thể lan đến các cấu trúc lân cận, gây biến chứng nghiêm trọng.

Không phải mọi trường hợp viêm tai giữa đều tiến triển thành biến chứng. Tuy nhiên, người bệnh không nên tự ngừng theo dõi chỉ vì cơn đau đã giảm, bởi dịch hoặc tình trạng nghe kém có thể vẫn còn.

Chẩn đoán viêm tai giữa ở người lớn bằng cách nào?

Để xác định viêm tai giữa ở người lớn, bác sĩ cần khai thác triệu chứng, tiền sử bệnh hô hấp và kiểm tra trực tiếp tai. Không thể chỉ dựa vào việc đau tai hay ù tai để kết luận.

• Khám tai bằng đèn soi tai: Giúp quan sát màng nhĩ, đánh giá màu sắc, vị trí, độ phồng và dấu hiệu dịch phía sau màng nhĩ.
• Đo nhĩ lượng: Có thể được sử dụng để đánh giá áp lực tai giữa và khả năng di động của màng nhĩ.
• Đo thính lực: Giúp xác định mức độ và dạng nghe kém nếu người bệnh có thay đổi thính lực.
• Nội soi mũi họng: Có thể được cân nhắc trong trường hợp dịch tai giữa kéo dài hoặc chỉ xuất hiện một bên ở người trưởng thành.
• Chẩn đoán hình ảnh hoặc xét nghiệm khác: Chỉ thực hiện khi bác sĩ nghi ngờ biến chứng hoặc cần tìm nguyên nhân cụ thể.

Không phải người bệnh nào cũng cần thực hiện tất cả các xét nghiệm trên. Phương pháp kiểm tra phụ thuộc vào triệu chứng và kết quả khám ban đầu. Nếu dịch tai giữa kéo dài ở một bên, bác sĩ có thể đánh giá thêm vùng mũi họng để tìm nguyên nhân gây cản trở vòi nhĩ.

Điều trị viêm tai giữa ở người lớn như thế nào?

Hướng điều trị phụ thuộc vào loại bệnh, nguyên nhân, mức độ triệu chứng và tình trạng màng nhĩ. Không phải mọi trường hợp đều cần dùng kháng sinh ngay. Việc điều trị cần dựa trên kết quả thăm khám, không nên tự lựa chọn thuốc chỉ vì triệu chứng giống với lần đau tai trước. Nếu viêm tai giữa ở người lớn tái phát hoặc kéo dài, bác sĩ cần đánh giá cả nguyên nhân tại tai và những vấn đề liên quan đến mũi họng.

• Theo dõi và điều trị triệu chứng: Một số trường hợp có dịch tai giữa sau nhiễm virus có thể được theo dõi theo hướng dẫn của bác sĩ. Thuốc giảm đau hoặc hạ sốt có thể được cân nhắc phù hợp với tình trạng người bệnh. Cần tái khám nếu triệu chứng không cải thiện hoặc xuất hiện dấu hiệu mới.
• Sử dụng kháng sinh khi có chỉ định: Kháng sinh có thể được chỉ định trong một số trường hợp nhiễm khuẩn tai giữa. Không phải mọi trường hợp đau tai hoặc có dịch đều cần kháng sinh. Người bệnh không nên tự mua thuốc, dùng thuốc còn thừa hoặc tự ý ngừng điều trị.
• Điều trị nguyên nhân liên quan: Nếu có viêm mũi dị ứng hoặc bệnh lý mũi xoang đi kèm, bác sĩ có thể điều trị đồng thời. Nếu vòi nhĩ hoạt động không tốt, cần đánh giá nguyên nhân gây rối loạn thông khí tai giữa. Một số trường hợp dịch tai giữa kéo dài có thể cần can thiệp chuyên khoa.
• Can thiệp khi cần thiết: Tùy mức độ dịch tồn đọng, nghe kém và tình trạng màng nhĩ, bác sĩ có thể cân nhắc đặt ống thông khí hoặc thực hiện thủ thuật khác. Người bệnh không nên tự ý nhỏ thuốc hoặc đưa vật dụng vào tai khi chưa được hướng dẫn.

Khi nào người lớn bị viêm tai giữa cần đi khám ngay?

Thay vì mơ hồ phán đoán tính trạng hoặc cố chịu đựng cơn đau, nếu cảm thấy có các dấu hiệu sau, người bệnh viêm tai giữa không nên chủ quan mà cần đi khám sớm để có hướng điều trị phù hợp.

• Đau tai dữ dội, tăng nhanh hoặc không giảm dù đã nghỉ ngơi.
• Sốt cao hoặc rét run kèm đau tai.
• Chảy dịch tai, đặc biệt khi dịch có mủ hoặc lẫn máu.
• Nghe kém đột ngột hoặc giảm thính lực rõ rệt.
• Sưng, đỏ và đau vùng sau tai.
• Chóng mặt dữ dội, mất thăng bằng hoặc yếu cơ mặt.
• Đau đầu nhiều, lơ mơ hoặc có biểu hiện toàn thân bất thường.
• Xuất hiện khó thở, lú lẫn, yếu liệt hoặc các dấu hiệu thần kinh đột ngột.

Viêm tai giữa ở người lớn dễ bị bỏ qua vì triệu chứng đôi khi chỉ là đầy tai, ù tai hoặc nghe kém nhẹ. Bệnh có thể liên quan đến nhiễm trùng đường hô hấp trên hoặc rối loạn chức năng vòi nhĩ. Không đau tai hoặc không sốt không đủ để loại trừ bệnh lý tai giữa. Khám tai mũi họng giúp xác định tình trạng màng nhĩ, dịch tai giữa và mức độ ảnh hưởng đến thính lực. Nếu có đau dữ dội, chảy dịch, nghe kém đột ngột, sưng sau tai hoặc chóng mặt nặng, bạn nên đi khám sớm để được đánh giá và xử trí phù hợp.

—–

PHÒNG KHÁM ĐA KHOA 5 SAO HÀ NỘI

Địa chỉ: Số 288 đường Hồ Tùng Mậu – Phú Diễn – Hà Nội

Nhắn tin: m.me/phongkham5saohanoi

Trang fanpage: https://phongkham5saohanoi

Đường dây nóng: 0968.458.511 – 0969.255.561

Tiktok: Phòng Khám Đa khoa 5 Sao Hà Nội